YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ E-DERGİSİ

E-ISSN 1309-6915
Cilt : 15 Sayı: 2 Yıl : 2020

Son Sayı Yayımlanmış Makaleler Popüler Makaleler Baskıdaki Makaleler












Grafitinin Yer Oluşturucu Etkisi: Karaköy Alt Geçit Örneği [Megaron]
Megaron. Baskıdaki Makaleler: MEGARON-64872

Grafitinin Yer Oluşturucu Etkisi: Karaköy Alt Geçit Örneği

Ayşe Gül GEMCİ1, Deniz ERİNSEL ÖNDER2
1Yıldız Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü, Bina Araştırma Ve Planlama Doktora Programı. İstanbul.
2İstanbul Medipol Üniversitesi, Güzel Sanatlar, Tasarım Ve Mimarlık Fakültesi.

Bu yazıda, sokak sanatı örneklerinden grafiti, yer oluşturma kavramı üzerinden ele alınmaktadır. Grafitinin, 1980’lerin başında kentsel mekanlarda yayılan görselliği, sosyal ve mekânsal sorunları da beraberinde getirmiştir. Nedenselliği sürekli yenilenen, tür ve tarzlara ayrılarak gelişen grafitinin, mekânsal bağlamı da buna bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Bu nedenle; grafiti ve mekân etkileşimini, farklı disiplinlerin bakış açıları ile buluşturabilecek, grafitinin sosyal ve mekânsal boyutunun içinde barındırdığı insan ve mekân etkileşimini merkezine alan araştırmalara gereksinim artmaktadır. Yapılan bu çalışmanın amacı; kentsel mekân ve grafiti arasındaki çok yönlü etkileşimin, mekân ve kullanıcılarına yansıyan duygusal boyutlarını belirleyerek, grafitinin yer oluşturucu etkisini tartışmaktır. Çalışmada, yer oluşturma pratiği Etkileşim Üçgeni yönteminden (Triangulation Process) yararlanılarak; mekânsal uyarıcı etken (external stimulus) olarak, izinsiz grafiti örneklerinin (illegal graffiti) kentsel mekân ile olan etkileşimine odaklanılmaktadır. İstanbul’da grafitinin yoğun olarak bulunduğu Karaköy’ün merkezindeki Yeraltı Geçidi ve Çarşısı’nda alan çalışması yapılmıştır. Araştırmanın gözlem süreci otuz altı aya (2015-2018 yılları arası) yayılmakta olup, alanda yazılma-silinme ve tekrar yazılma döngüsü içinde, elli dört farklı grafiti konfigürasyonu belirlenmiştir. Bu döngüsel durumdan mekân kullanıcılarına geçen yer duygusunun boyutları ile grafitinin mekânsal nitelikleri arasındaki etkileşimin yer oluşturucu etkisi, hazırlanan çalışma modelinden yararlanılarak ortaya konmaktadır. Yapılan bu çalışmanın grafiti ve yer oluşturma kavramını tartışan yeni araştırmalara farklı bir bakış sunması ve yol gösterici olması hedeflenmektedir.

Anahtar Kelimeler: Etkileşim Üçgeni, grafiti, Karaköy Yeraltı Geçidi ve Çarşısı, yer duygusu, yer oluşturma.


Graffiti as Placemaker: The Case of Istanbul's Karakoy Underpass

Ayşe Gül GEMCİ1, Deniz ERİNSEL ÖNDER2
1Department Of Architecture, Yildiz Technical University, Building Design and Theory Unit. Building Research and Planning Phd. Prog. Istanbul, Turkey.
2The School Of Fine Arts, Design And Architecture, Istanbul Medipol University, Turkey.

In this article, the spatial effect of graffiti on the street is discussed through the concept of placemaking. Graffiti’s importance in public spaces began to be discussed in the early 1980s. While it was considered to be a type of activity mostly associated with vandalism, it was also becoming a profound actor in bringing vitality and increased sociability to the streets according to the placemaking practices in the 2000s. The spatial context of graffiti is constantly renewing and developing into different types and styles. Therefore, there is need for researchers to study the interaction of humans and space in the social and spatial dimensions of graffiti, through multi-disciplinary approaches. The purpose of this study is to discuss the multifaceted placemaking effect of graffiti by determining the emotional dimensions of sense of place between public space and graffiti. In the framework of the study, the concept of the “Triangulation Process” is focused as based on placemaking practices in public spaces. This paper is grounded on a case study and qualitative research method conducted in the Karakoy Underpass, where Istanbul's graffiti covered surfaces are frequently observed. Fifty-four different graffiti configurations were noticed during the observation process, which covered a period of thirty-six months between the years 2015-2018. The fieldwork focused on the spacial attributes of graffiti and used triangulated interviews with passing pedestrians, graffiti writers and the store vendors of the Underpass in question. The interview data was disaggregated with a focus on placemaking attributes as shown on a prototype schema of the spatial effect of graffiti proposed at the end of this study. This study is to ensure that graffiti is not only seen as an activity performed on the street, but also to create an interest in the triangulation concept itself.

Keywords: Graffiti, Istanbul Karakoy Underpass, placemaking, sense of place, Triangulation Process.




Sorumlu Yazar: Ayşe Gül GEMCİ, Türkiye


ARAÇLAR
Yazdır
Alıntıyı İndir
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
E-Postala
Paylaş
Yazara e-posta gönder

Benzer makaleler
PubMed
Google Scholar




© 2020 Yıldız Teknik Üniversitesİ Mimarlık Fakültesİ



LookUs & Online Makale